mephistopheles

шашин нь шинжлэх ухааныг оролчихсон, ирээдүйгээсээ илүүтэй түүхээ боддог улс орон хөгжих үү... хов живаар мэдээллээ хийж, хоосон мухар сүсгээр мэдлэгээ орлуулдаг хүмүүс өрсөлдөөнт чөлөөт нийгэмд амьдарч чадах уу... гэсн сэдвийн хүрээнд хэсэг хүмүүсийн хүрээнд болж өнгөрлөө. Уг хэлэлцүүлэгт Р.Амаржаргал  "Сэхээтэн тэрслүү үзэлтэн үү!",  Э.Бат-Үүл     "Оюуны ухааны бослого",   Г.Эрдэнэбат "Homosovieticus - Зөвлөлт маягийн хүн" Академич Т.Галбаатар "Шинжлэх ухаан ба бид",  Х.Тэмүүжин  "Иргэншсэн хүн ба уламжлалт хүн"   гэсн дарааллаар богино хэмжээний илтгэл тавилаа. Угийн залхуу тэгээд ч монгол цагтай болохооро нэлээд хоцорч орсон болохоор эхний илтгэл дуусад 2дох илтгэл дуусдгийн даваан дээр ам мултас орсон тул Бат-Үүл гишүүний ярианаас тэр холын англи америкт нь парламентын гишүүдийг дэвшүүлэхэд элсэлтийн ерөнхий шалгалт(хуучнаар конкурс) авдаг талаар дууллаа. Өнгөрсөн нийгмийн бүтээгдэхүүний талаар Эрдэнэбат гуай бага сага зүйл хэлсэн энэ нь хомосапиенс гэдгээс чинь шал өөр тусдаа, хангалуун сайхан нийгмээс төрөн гардаг бүтээгдэхүүн юм. Бэлэн жишээ нь та нарын эцэг эх мөн 40 орчим тэрнээс дээш насны ах эгч нар чинь бол хомосапиенс биш хомосоветус байх магадлал өндөртэй гэсн үг. Галбаатар гэдэг академич хүн бол ихээ ерөнхий сэдэв авсан тэрийгээ ч мөн ихээ ерөнхий тодруулбал бөөрөнхий ярьж чадсан. Тухайлбал шинжлэх ухааныг юунд яаж ашиглах вэ, шинжлэх ухаан байхгүй бол та бид өвчин тусвал хэнийгээ дуудах вэ, анагаах ухаан байхгүйм чинь тэгээд л чадхийхээс өөр аргагүй, мэтчилэнгээр ихээ хөөрхөн жишээ авч байсан. Сүүлийн илтгэлийг уг хэлэлцүүлгийг санаачлагч Тэмүүжин гишүүн өөрөө тавьсан ба гол санаа нь иргэншсэн хүн хийгээд уламжлалт хүн тэдгээрийн ялгаа. Иргэншсэн өөрөөр нэлээд индивидуал хүн ямар давуу талтай вэ гэхээр аливаад бодитой хандаж өөрийнхөө асуудлыг өөрөө шийддэг, хариуцлага хүлээх чадвартай, харьцангуй бодитойгоор асуудалд ханддаг(өөрөөр хэлбэл шинжлэх ухаанчаар ханддаг)  бол уламжлалт хүн асуудалд хандахдаа сүсэг бишрэлээр хэн нэгний хэлснийг анализ хийлгүй дагадаг. Хэтэрхий нийтэч гэхүүдэ, ер нь л хамт олнооро байж байгаад, лам багшийга залж байгаад ирээдүйн ханиа сонгох жишээтэй. За ингээд ерөнхий оршил болсон лекцүүд дуусаад хамгийн хөгжилтэй бас халуухан хэсэг нь эхэллээ дэ. Гол сэдэв нь бол их хөөрхөн л дө, уул толгодыг татварын мөнгөөр тахин шүтэх нь зөв эсэх, зарим уул овоон дээр ээмэгтэй хүн гарч болох эсэх, гадаадын ямар оронд суралцахаа бөөгөөс лавлах хэрэгтэй юу, төрийн түшээ болох гэж байгаа хүн рентген юу ч гүй уначлаа тэр анус яасан бэ гээд яриад явж болохуу гэх мэт.(PS: рентген - рейтинг, анус - анонс  ) Хэлэлцүүлгийн салхийг хагалж Шүүдэрцэцэг (Б.Тогтохбаяр) миний гарч болдоггүй уул овоог миний мөнгөөр тахих нь зөв үү, миний жолооч хүртэл машинаас буугаад овоо руу гарах болоход надаас илүү эрх мэдэлтэй болдогт би бухимддаг гэсэн яриагаара тэнд байсан олныг нэлээн хөгжөөлөө. Мөн тэр анус хийгээд рентгений талаар онигоог ч мөн л энэ эмэгтэй бидэнд сонирхуулж наадамчин олныгоо хөгжөөсөн билээ л . Мэтчилэнгээр л сингапур явахуу тайланд явахуу гэдгээ ламаас асуух нь хэр оновчтой эсэх гээд л мухар сүсгийн талаар нэлээд л шүүмжлэлүүд явж байтал нэг ах хүү гарч ирснээр согтуу хүний топ сэдвүүдийн нэг болох улс төр лүү яваад орчив оо. Хүмүүс нэлээн сонсож тэвчсэний эцэст сэдвээсэ халихгүй байхыг эелдэгээр гуйсан ч ах тоосонгүй. За тэгээд хурсан олон тэмцлийн эцсийн хэлбэр болох алга ташилтаар үдэх гэсн оролдлого ч талаар болж эцэст нь хурал даргалагч зодох шахуу юм болж индэрээс буулгала. Нэг иймэрхүү л хэлэлцүүлэг болж өнгөрсийм да. Дүгнээд хэлэхэд монголчуудын дийлэнх хэсэг нь шашинд хандах хандлага нь одоо хүртэл буруу хэвээр, мухар сүсгээр ханддаг өвчин зовлон, ирээдүй хойчоо даатгах гэж л лам дээр очдог болсон байна. Гэтэл шашин ялангуяа буддизм гэдэг бол хувь хүнд хандсан, хэрхэн төгс төгөлдөр хүн болох тухай сургааль болохоос биш ирээдүйг зөгнөдөг, хөрөнгө мөнгө баруун солгойгүй тарааж байдаг социализмийн материал техникийн бааз биш. Барууныхан Далай ламын сургаалийг  сонсоод хүн болж төрснийхөө утга учрын талаар эргэцүүлэхэд хүрлээ гэж шогширцгоодог бол харин монголчууд Далай багшдаа гэрийхнийгээ даатгуулчихлаа гээд сууж байдаг нь  бидний бэлэнчлэх сэтгэлгээ ухамсрын доройтлыг харуулж байна. Хүн мэдэхгүй юмныхаа  дайсан гэдэг тиймээс буддын шашин гэдгээ сайн ухаж ойлгоогүйгээс мухар сүсэгтэй хольж хутгаснаар иргэншээгүй эргүү тэнэгээрээ дуудуулж энэ мэт хэлэлцэх нийгмийн асуудал болтлоо томорсон байна. Нээрээ авах юм нь гэвэл цагтаа эхэлсэн  юм шиг байна лэ шүү эсвэл би бүтэн цаг хоцорсон болохоор тэгж санагдсан ч байж мэднэ.